De Baja Morocco is niet alleen een uitdaging voor rijders en navigators. De rally vormt ook een belangrijk testmoment voor de teams achter de deelnemers. Teammanagers gebruiken het evenement om auto’s verder te ontwikkelen, nieuwe afstellingen te testen en coureurs onder uiteenlopende omstandigheden te zien rijden. Tijdens de zesde editie spraken we met de teammanagers van SRT, Red-Lined en BBR Motor. Zij vertelden over hun deelname, de voorbereidingen op toekomstige rally’s en de waarde die de Baja Morocco voor hun team heeft. SRT: een veelzijdige test voor de volgende rally Voor Jerome Broeks, teammanager van SRT, staat de Baja Morocco vooral in het teken van testen en ontwikkelen. Het team gebruikt de rally om de auto verder te verbeteren. Daarbij gaat specifieke aandacht uit naar de vering. De uiteenlopende ondergronden maken de Marokkaanse rally daarvoor een geschikte omgeving. “We werken veel aan de vering van de auto”, legt Broeks uit. “Deze rally is een goede test.” Wat de Baja Morocco volgens hem bijzonder geschikt maakt, is de grote variatie in het terrein. Van duinen en rotsachtige secties tot snelle pistes en zanderige ondergronden: deelnemers krijgen gedurende de week een breed scala aan omstandigheden voor de kiezen. “Het parcours is perfect”, zegt Broeks. “Duinen, veel rotsen, zeer snelle en minder snelle stukken en zandpistes.” Vervolgens voegt hij toe: “Het is echt het perfecte spectrum voor een lange rally.” SRT neemt niet alleen deel aan de Baja Morocco om ervaring op te doen. Ook andere rally’s, waaronder de Carta Rally, maken deel uit van het testprogramma. De opgedane kennis gebruikt het team om de auto’s verder te ontwikkelen richting toekomstige wedstrijden. Tijdens de Baja Morocco begeleidt Broeks twee auto’s, maar voor de volgende rally staat een grotere uitdaging te wachten met vijf auto’s. Red-Lined: tevreden klanten en een voorbereiding op Dakar Ook voor Red-Lined is de Baja Morocco onderdeel van een breder voorbereidingsprogramma. Rients Hofstra vertelt dat twee klanten van het team deelnemen met het oog op een mogelijk Dakar-avontuur in 2027. De rally in Marokko vormt samen met andere evenementen een belangrijke stap in die voorbereiding. “Het gaat om twee klanten die naar Dakar willen. Dat is een plan voor 2027”, vertelt Hofstra. Voor een teammanager draait het werk niet alleen om de prestaties op de piste. Ook achter de schermen moet alles goed verlopen, van logistiek en technische ondersteuning tot het tevreden houden van klanten. “Uiteindelijk is het gewoon zorgen dat alles goed loopt en dat iedereen aan het einde van de dag blij is. Dat is het doel.” Over de tevredenheid van de klanten bestaat weinig twijfel. Hofstra kijkt positief terug op de Baja Morocco en kreeg vooral goede reacties over de stages en het roadbook. “Het is een heel mooie rally, absoluut. Ik zou het echt aanraden aan heel veel anderen.” De positieve ervaringen bij Red-Lined gaan verder dan alleen de prestaties van het eigen team. Hofstra ziet ook kansen voor de verdere groei van de Baja Morocco. “Het zou mooi zijn als er volgend jaar meer mensen hier komen, bijvoorbeeld nieuwe teams met auto’s. Als je dat kunt verdubbelen naar twintig, zou dat voor de organisatie natuurlijk ook geweldig zijn.” BBR Motor: drie jaar op rij naar Marokko Voor BBR Motor is de Baja Morocco inmiddels een vertrouwd onderdeel van de rallykalender. Het team keert voor het derde achtereenvolgende jaar terug naar Marokko. De rally wordt daarbij vooral als trainings- en testmoment gebruikt. “We komen hier om te trainen, maar het is niet de eerste keer. We zijn hier nu drie jaar achter elkaar”, vertelt Loic Bonnevie. De goede samenwerking met de organisatie speelt daarbij een rol. Bonnevie heeft een nauwe band met Chris, de organisator van de rally, die tijdens de Dakar-periode ook betrokken is bij het team. “Je kunt hier betere omstandigheden verwachten, omdat alles goed geregeld is. Er is veiligheid en we hebben de mogelijkheid om te werken zoals een professioneel fabrieksteam.” Daarna voegt Bonnevie toe: “Het is gewoon een geweldig evenement.” De Baja Morocco vormde voor BBR Motor ook een belangrijk moment in de ontwikkeling van de auto’s. Het team werkte de afgelopen anderhalf jaar aan een nieuwe generatie voertuigen, nadat het eerder met een ander type auto reed. “We hebben ongeveer anderhalf jaar geleden de overstap gemaakt en zijn begonnen met nadenken en ontwikkelen. Vier maanden geleden hebben we de auto afgebouwd.” Tijdens deze editie bracht BBR Motor twee auto’s mee, elk met een eigen evolutie. Zo kon het team verschillende ontwikkelingen in de praktijk testen. “We zijn blij met de prestaties en de betrouwbaarheid van de auto”, aldus Bonnevie. Het behalen van een overwinning was niet het primaire doel, maar de rally bleek ook op sportief vlak succesvol. Een van de SSV’s won zowel de categorie als het overallklassement. “Het was niet het doel, maar het is natuurlijk mooi om de categorie en het overallklassement te winnen. Dat is een goede bonus.” Volgens Bonnevie is juist de mix van deelnemers een van de sterke punten van de Baja Morocco. De rally brengt professionele teams samen met deelnemers die minder vaak rijden of voor het eerst kennismaken met rally rijden. “Het is een mooie mix. Je hebt rookies, mensen die één keer per jaar of eens in de twee jaar een rally rijden, en professionele teams zoals wij.” De Baja Morocco als schakel richting Dakar Voor veel teams vormt de Baja Morocco een tussenstap richting grotere doelen. Broeks richt zich op het verbeteren van de vering en het testen van de auto’s op verschillende ondergronden. Hofstra gebruikt de rally als voorbereiding op toekomstige evenementen en een mogelijk Dakar-avontuur in 2027. Bonnevie combineert technische ontwikkeling met het testen van nieuwe auto-evoluties en het delen van kennis met andere deelnemers. “We zijn hier ook om met rookies te praten”, vertelt Bonnevie. “Het is een passie en het is altijd leuk om mensen uitleg te geven over de auto, de rally en alles wat erbij komt kijken.” Volgens hem is het menselijke aspect minstens zo belangrijk als het technische gedeelte. “Het menselijke aspect is echt geweldig. Het is gewoon mensen onder elkaar.”

Noa Sainct heeft de zesde editie van de Baja Morocco op indrukwekkende wijze afgesloten. De Franse motorrijder won alle vijf etappes en verzekerde zich daarmee ook van de eindzege. Frank Verhoestraete eindigde als tweede in het algemeen klassement. De twee Nomade Racing-coureurs kwamen in de slotetappe gezamenlijk over de finish. De vijfde en laatste etappe ging om 08.00 uur van start onder een stralende zon. De stage was relatief kort, maar zeker niet eenvoudig. Deelnemers moesten 130 kilometer afleggen met meer dan tweehonderd notes in het roadbook. Aan het einde van de route wachtten nog 33 kilometer aan duinen. In de uitslag van de slotetappe eindigde Christopher Jautard als derde, eveneens namens Nomade Racing. Sainct blijft ook op laatste dag foutloos Sainct bleef ook op de laatste dag foutloos. De Fransman opende iedere dag als eerste motorrijder de route, wat extra concentratie vereiste. Zonder de sporen van voorgangers moest hij zelf de juiste lijnen zoeken. “Vandaag was het echt een lastige etappe”, vertelt Sainct. “We hadden 130 kilometer en meer dan tweehonderd notes.” Het zicht was door de omstandigheden niet altijd optimaal, wat het lastig maakte om snel te rijden. “We moesten de hele tijd gefocust blijven”, gaat hij verder. “Soms was het zicht niet optimaal, waardoor het moeilijk was om snel te rijden.” Toch wist hij ook deze etappe naar zijn hand te zetten. “Maar we hebben het gehaald”, besluit Sainct over de slotdag. Navigatie als sterkste wapen Dat hij de route dagelijks als eerste moest openen, maakte zijn prestatie extra bijzonder. Hij moest telkens zelf de navigatie op orde krijgen, zonder houvast van andere deelnemers. “Ik opende iedere dag de route, dus dat was een grote uitdaging”, zegt Sainct. “En ik heb iedere dag gewonnen.” Voor hem was dat het bewijs dat zijn voorbereiding goed zat.  Verhoestraete volgt Sainct naar tweede plaats Ook Frank Verhoestraete kon terugkijken op een geslaagde rally. De Belg eindigde als tweede in het algemeen klassement en vond tijdens de laatste etappe opnieuw een aanpak om de navigatie het hoofd te bieden. De ochtend begon onder prettige omstandigheden, met een aangename temperatuur voor de tijd van het jaar. “Bij de eerste neutralisatie kwam ik een minuut na Noa aan”, legt Verhoestraete uit. “Toen ik zag dat hij vertrok, ben ik niet gestopt.” Hij besloot zijn teamgenoot te volgen om navigatiefouten te voorkomen. “Ik ben hem gewoon gevolgd, zodat ik zeker wist dat ik niet te veel navigatieproblemen zou krijgen.” Die keuze bleek achteraf goed uit te pakken. “Ja, natuurlijk. Als ik dat niet had gedaan, denk ik niet dat ik hier nu zou staan.” Samen over de finish Dat Sainct en Verhoestraete samen over de finish kwamen, maakte de afsluiting extra speciaal. Binnen Nomade Racing heerste tijdens de rally een goede sfeer, wat volgens Verhoestraete meespeelde in het moment bij de finish. “Ja, het was mooi. Het gaf een goed gevoel”, zegt hij. “Ik ben gek op deze jongens.” Hij benadrukt dat de goede band binnen de ploeg voor hem veel waard is. “Het is heel fijn en ik ben blij dat ik met hem mag rijden.” Trelluyer maakt top drie compleet In het eindklassement van de motoren completeerde Louis Trelluyer de top drie. Hij kwam uit voor Team Casteu Trophy en finishte ruim twee uur na Verhoestraete. Voor Verhoestraete telde vooral dat hij de rally zonder problemen kon afmaken. “Ik ben zelf niet gecrasht, dus het was een goede rally”, aldus Verhoestraete. “Ik ben blij dat ik de wedstrijd heb uitgereden.” Vooruitblik Voor Sainct is er weinig tijd om stil te staan bij het resultaat. Een week na de Baja Morocco staat alweer de volgende rally op zijn programma. Verhoestraete kijkt na de rally vooral uit naar wat rust en een drankje met het team. “Ik ben gewoon blij dat ik hier ben. En nu kijk ik ernaar uit om een biertje te drinken.” Met Sainct als ongeslagen winnaar en Verhoestraete op de tweede plaats kwam er een einde aan de Baja Morocco. 

De Baja Morocco is afgesloten met een dubbele overwinning voor Alexandre Pinto en navigator Bernardo Oliveira. Het Portugese duo schreef zowel het SSV-klassement als het overallklassement van auto’s en SSV’s op zijn naam. Puck Klaassen zorgde voor een eigen hoogtepunt door de laatste etappe te winnen. De vijfde en laatste etappe ging om 09.17 uur van start onder een stralende zon. De stage was kort, maar bood nog altijd genoeg uitdaging. Deelnemers moesten door lastige navigatie manoeuvreren en kregen aan het einde nog 33 kilometer aan duinen voor de kiezen. Na afloop werd de rally afgesloten met een borrel, de prijsuitreiking en een gezamenlijk diner. Uitslagen stage 5 en overallklassement SSV’s In de uitslag van de slotetappe bij de SSV’s ging de zege naar Puck Klaassen en navigator Augusto Sanz, met een tijd van 2:07:46. Pinto en Oliveira eindigden als tweede op 2:22, voor Manuel Andujar en Cesar Andres Frini op 3:00. In het overallklassement van de SSV’s bevestigden Pinto en Oliveira hun sterke week met de eindzege in 19:37:18. Adrien Choblet en Paul Durame werden tweede op 23:32, terwijl George Hales en Max Delfino als derde eindigden op 2:03:33. Voorsprong veiligstellen Voor Pinto en Oliveira draaide de slotdag vooral om het veiligstellen van de voorsprong. “We wilden de hele stage volgen en tot het einde volhouden. Dat was ons doel”, vertelt Pinto over de aanpak. Het duo had voorafgaand aan de rally al aangegeven dat de Baja Morocco een goede voorbereiding vormde op grotere uitdagingen later dit jaar. Uiteindelijk werd het meer dan een trainingsweek. “Perfect. We hebben beide gewonnen: het SSV-klassement en het overallklassement van de auto’s en SSV’s. Dat is heel goed voor ons.” Tactisch duel met Serradori Tijdens de etappe lag de focus op het volgen van Mathieu Serradori. Oliveira hield zijn concurrent nauwlettend in de gaten om de positie in het overallklassement te behouden. “Ons doel was om Serradori te volgen en de overall te winnen.” De navigatie verliep niet zonder twijfel. Op een gegeven moment vroeg Oliveira zich af of Serradori wel de juiste route volgde. Toch koos het duo ervoor om hem te blijven volgen. “Ik dacht dat hij misschien verkeerd zat. Maar mijn strijd was met hem en ik liep ongeveer twee minuten op hem in.” Later in de etappe koos het duo alsnog voor de eigen lijn. Dat pakte goed uit, want Serradori raakte de weg kwijt.  Klaassen sluit af met etappezege Ook Puck Klaassen kon terugkijken op een geslaagde slotdag. Ze had een dag eerder al aangegeven de rally graag met een etappezege te willen afsluiten, en dat lukte. “Ik had gisteren al gezegd dat ik dit wilde winnen. Ik heb een geluksbrenger in mijn auto gelegd en het werkte.” Klaassen omschreef de etappe als technisch en uitdagend. ” Normaal gesproken maken ze het ons op de laatste dag wat makkelijker, maar dat deden ze vandaag niet.” Ook over de auto was ze na afloop positief. “Nu ben ik echt heel blij met de auto. Het was geweldig, dus ik voel me heel goed en ben enthousiast.” Voorbereiding op de Rallye du Maroc Voor Pinto en Oliveira was de Baja Morocco meer dan een wedstrijd om te winnen. Het duo gebruikte de rally nadrukkelijk als test in aanloop naar de Rallye du Maroc. Het parcours en de aanwezigheid van sterke concurrenten maakten de voorbereiding volgens Pinto waardevol. “Deze race is perfect als training. Het is een goede wedstrijd om de auto’s te testen.” Ook het roadbook speelde daarin een rol. “Er zijn een aantal grote concurrenten en het roadbook is erg goed. Je kunt vertrouwen op je navigatie.”   FOTO: Jennifer Lindini

Terwijl de deelnemers van de Baja Morocco urenlang over de Marokkaanse pistes rijden, speelt een groot deel van de rally zich af achter de schermen. In Race Control worden alle voertuigen gevolgd. Ook de medische- en recoveryteams worden van hier aangestuurd. Roeland Heuff is één van de mensen die de hele wedstrijddag het overzicht probeert te bewaren. “Wat wij eigenlijk doen, is de hele dag alle deelnemers in de gaten houden”, legt Heuff uit. “We kijken of er ergens iets gebeurt en sturen vervolgens een medisch team of een recoveryteam, afhankelijk van wat er aan de hand is.” Race Control bestaat tijdens de Baja Morocco uit meerdere mensen met elk hun eigen taak. Eén persoon houdt zich bezig met de timing, iemand anders met de tracking. Heuff richt zich vooral op de aansturing van medische teams en recovery. Daarnaast is er een Race Director. Die persoon opereert onafhankelijk van de organisator en neemt bij discussies beslissingen op basis van het reglement. Van tracking naar actie Het belangrijkste hulpmiddel binnen Race Control is het trackingsysteem. Via Stella kunnen de medewerkers precies zien waar de deelnemers zich bevinden. Dat geeft niet alleen overzicht van het veld, maar maakt het ook mogelijk snel te reageren wanneer iemand onverwacht stilvalt. De communicatie verloopt eveneens via dat systeem. Race Control kan berichten sturen en vragen stellen waarop deelnemers simpelweg met ‘ja’ of ‘nee’ antwoorden. Andersom krijgt het team automatisch een melding zodra een deelnemer stopt. “Als iemand stopt, krijgen wij een alert”, vertelt Heuff. “Dan kunnen zij zelf bevestigen dat ze even moeten stoppen en dat er niets aan de hand is.” Stilstaan betekent namelijk niet automatisch dat er een probleem is. Een deelnemer kan een technisch mankement hebben, vaststaan of gewoon even pauzeren. Pas wanneer een voertuig langere tijd stilstaat zonder reactie, begint Race Control zich zorgen te maken. Dan volgt een vaste reeks vragen. Is er een medisch probleem? Is er hulp nodig? Is er een technisch probleem? Is er recovery nodig? Zo probeert het team snel te achterhalen wat er precies speelt. Ervaring speelt een belangrijke rol Niet iedere stilstaande auto of SSV zorgt meteen voor alarm. De mensen in Race Control kijken ook naar de omstandigheden rondom een incident. Waar bevindt de deelnemer zich en hoe risicovol is dat deel van het parcours? Rijden andere deelnemers zonder problemen langs dezelfde plek? “Als andere deelnemers langskomen en gewoon doorrijden, dan weet je dat er waarschijnlijk niet zoveel aan de hand is”, legt Heuff uit. Blijft iemand toch stilstaan op een afgelegen plek zonder reactie, dan verandert de situatie. Uiteindelijk wordt er dan altijd iemand naartoe gestuurd, simpelweg omdat onduidelijk is wat er is gebeurd. Daarbij speelt ervaring een grote rol. Race Control kent het parcours en kan daardoor beter inschatten hoe ernstig een situatie kan zijn. Bij twijfel wordt liever een team gestuurd dan afgewacht. Vijf medische teams en drie recoveryteams Voor de medische ondersteuning beschikt de Baja Morocco over vijf medische teams. Die zijn verspreid over verschillende voertuigen, waaronder SSV’s, een ambulance en een 4×4. Daarnaast staan drie recoveryteams paraat. Die komen niet alleen in actie na een ongeval, want ook een mechanisch probleem kan een deelnemer tot stilstand brengen. Twee recoverytrucks kunnen voertuigen meenemen en er is bovendien een pick-up beschikbaar voor het ophalen van motoren. Bij een medische melding moet Race Control snel bepalen welke hulp nodig is. Wanneer de ernst niet direct duidelijk is, wordt liever te vroeg dan te laat medische ondersteuning gestuurd. Op de eerste wedstrijddag kwamen twee medische meldingen binnen. De helikopter was volgens Roeland toen binnen ongeveer elf tot twaalf minuten ter plaatse. “Als het niet helemaal duidelijk is hoe ernstig het is, dan sturen we altijd iemand heen”, vertelt hij. De helikopter wordt overdag zo centraal mogelijk gepositioneerd. Volgens Heuff bevindt die zich doorgaans binnen ongeveer vijftig kilometer van de deelnemers. Met een snelheid van rond de 250 kilometer per uur kan er zo snel worden geschakeld wanneer dat nodig is. Als de SOS-knop gaat Het moment waarop Race Control echt op scherp staat, is wanneer de SOS-knop wordt ingedrukt. “Als er echt een SOS binnenkomt, betekent dat dat iemand op de knop heeft gedrukt”, vertelt Heuff. “Het gaat bij ons ook fysiek alarmen. Er komt echt een knallend geluid uit al onze computers.” Een SOS-melding betekent overigens niet altijd dat er een ernstig ongeval heeft plaatsgevonden. De melding wordt daarom eerst gecontroleerd, waarna direct wordt geprobeerd contact te krijgen met de deelnemer. Voor ervaren deelnemers is de betekenis van de verschillende knoppen meestal duidelijk. Voor iemand die voor het eerst meedoet aan een rally kan dat anders liggen. “Je weet ook wel wat voor iemand op de rode knop drukt”, zegt Heuff. Niet alleen veiligheid, ook het klassement Race Control draait echter niet uitsluitend om veiligheid. Ook het sportieve gedeelte van de rally komt hier samen. Timing, waypoints, snelheidsovertredingen en straftijden worden gedurende en na de etappes verwerkt. Een gemist waypoint levert vijftien minuten straftijd op. Daarnaast worden snelheidsovertredingen gecontroleerd. Al deze gegevens komen uiteindelijk samen in het klassement. Een dag van twaalf uur achter de schermen Voor de mensen in Race Control betekent dit lange dagen. Terwijl de deelnemers urenlang buiten op de proef zijn, zitten de medewerkers vrijwel continu achter hun schermen. “De berichtjes komen inderdaad wel de hele dag binnen”, vertelt Heuff. De werkdag begint rond zeven uur, wanneer het roadbook wordt vrijgegeven en loopt door totdat de laatste meldingen zijn verwerkt. Op een rustige dag betekent dat al snel twaalf uur. Op een drukke dag loopt het verder uit. Van Dakar-fotograaf naar Race Control Heuff kwam via een omweg in Race Control terecht. Als fotograaf werkte hij jarenlang in de rallywereld, onder meer zeven keer bij de Dakar Rally. Via een Nederlandse vriend kwam hij bij de Baja Morocco terecht als medic en van daaruit rolde hij door naar Race Control om de medische teams en recovery aan te sturen. De rallysport zelf blijft zijn grootste drijfveer. Zelf rijdt hij sinds de jaren negentig rally’s met klassieke auto’s en volgt hij onder meer de Formule 1 en de Dakar Rally. Tijdens de Baja Morocco beleeft Heuff de wedstrijd vanuit Race Control, ver weg van de duinen en het stof, maar met de rally continu in beeld. “Het mooiste is toch dat het een spelletje is met auto’s”, zegt Heuff. Ondanks de lange dagen achter de schermen blijft dat voor hem de kern van waarom hij het werk doet. FOTO: Jennifer Lindini

De vierde etappe van de Baja Morocco kende een bewogen verloop. Een valpartij zorgde ervoor dat de wedstrijdleiding de special tijdelijk moest stilleggen. Bij de motoren ging de dagzege opnieuw naar Noa Sainct van Nomade Racing. Voor Sara Jugla, de enige vrouwelijke motorrijdster in het veld, stond de dag vooral in het teken van genieten in de duinen. Vooraf werd Stage 4 aangekondigd als een gevarieerde etappe. Duinen, zanderige wadi’s en bergachtige tracks moesten voor afwisseling zorgen. Door eerdere weersomstandigheden werd de etappe ingekort naar 77 kilometer. Op de wedstrijddag zelf leek daar echter weinig van te merken. De deelnemers konden bovendien een uurtje langer slapen, omdat de klok in Marokko naar wintertijd was gezet. Bij het ontwaken scheen de zon volop. Hoge duin en een noodgeval De etappe begon direct met een beklimming van een hoge duin. Daarachter volgde een uitgestrekt gebied met duinpartijen, waar de rijders hun weg doorheen moesten vinden. Voor één van de deelnemers liep dit gedeelte minder goed af. Hij moest per helikopter naar het ziekenhuis worden gebracht. De wedstrijdleiding besloot daarop de etappe stil te leggen bij de tankstop, in afwachting van de terugkeer van de helikopter. Genieten in de duinen, afzien op de stenen Voor Sara Jugla begon de etappe in de duinen, een terrein waar ze zich zichtbaar in haar element voelde. “Het was magisch. Ik hou van zand, dus ik heb me vanochtend echt vermaakt in de duinen”, vertelt Jugla over de start van haar dag. Na de duinen volgde een sneller gedeelte, met een ondergrond die haar minder goed lag. De combinatie van stenen en gaten maakte het bovendien zwaar voor haar armen. “Ik ben niet zo snel, dus dat was niet mijn favoriete deel. Het was een piste met stenen en gaten, waardoor mijn armen veel te verduren kregen”, zegt ze over dit stuk van de etappe. Aan het einde van de etappe stonden er opnieuw duinen op het programma. Dit keer was het zand echter zachter, wat voor extra moeilijkheden zorgde. Jugla groef zich met de voorkant van haar motor in en kwam vast te staan. Haar vriend, die eveneens aan de rally deelneemt, reed slechts enkele minuten achter haar. “Ik heb de motor laten staan, mijn telefoon gepakt en mezelf gefilmd”, vertelt ze met een lach over het moment. Toch kijkt Jugla met een goed gevoel terug op de dag. Een dag eerder kwam ze nog ten val, waarbij haar airbag afging. “Vandaag heb ik het wat rustiger aangepakt. Ik wist dat dit de laatste zware dag voor het einde was, dus het is goed gegaan”, zei Sara.  Alleen op de motor, maar nooit helemaal alleen Jugla is tijdens de Baja Morocco de enige vrouwelijke motorrijder. Toch is ze inmiddels gewend aan die positie. “Het is een gewoonte, want we zijn vaak met weinig vrouwen op dit soort evenementen. Soms zijn we met z’n tweeën of drieën”, legt ze uit. Jugla rijdt in de categorie Malle Moto, wat betekent dat ze zonder eigen monteur aan de wedstrijd deelneemt. Vanochtend kreeg ze te maken met een technisch probleem, waarbij andere deelnemers haar te hulp schoten.  Uitslag motoren Bij de eindstand van de etappe bij de motoren kwam Sainct als snelste over de finish, in een tijd van 4:24:53. Op de tweede plaats finishte Franck Verhoestraete (België) met startnummer 2, eveneens namens Nomade Racing, met een achterstand van 12:01 minuten. De derde plaats was voor Louis Trelluyer (Frankrijk) met startnummer 8, uitkomend voor Team Casteu Trophy, die 12:55 minuten na de winnaar over de finish kwam. Vooruitblik Met nog één etappe te gaan, kijkt Jugla al uit naar de laatste kilometers van de rally. “Er zijn maar 130 kilometer, dus ik wil vooral zoveel mogelijk genieten van de laatste kilometers van de rally.” Na de Baja Morocco wacht er echter al snel een nieuwe uitdaging voor haar. Volgende week reist ze naar Marokko voor de kwalificatie voor de Dakar Rally. “Daar zal meer druk zijn, omdat ze op mij wachten voor de kwalificatie voor de Dakar.” Voor het hele deelnemersveld blijft het klassement in de Baja Morocco spannend. De onderbreking door de valpartij toont opnieuw hoe snel de omstandigheden in de woestijn kunnen omslaan. Jugla kijkt inmiddels met een andere blik terug op haar bijzondere positie in het veld. “Maar nu heb ik het geaccepteerd en doe ik ermee. Het gaat goed.” FOTO: Nicolas Breche

Puck Klaassen is als tweede geëindigd in Stage 4 van de Baja Morocco. De Nederlandse rijdster kwam slechts 19 seconden tekort op winnaar Alexandre Pinto. Klaassen reed de etappe samen met navigator Augusto Sanz in hun SSV. Stage 4 stond vooraf al aangekondigd als een afwisselende etappe. Duinen, zanderige wadi’s en bergachtige tracks moesten de deelnemers scherp houden. De etappe was door eerdere regen ingekort tot 77 kilometer, maar op de wedstrijddag zelf leek er weinig meer in de weg te staan. Doordat Marokko ’s nachts was overgegaan op wintertijd, konden de deelnemers bovendien een uurtje langer slapen. Herstart na incident bij de duinen De special begon direct met een beklimming van een indrukwekkend hoge duin. Daarachter volgde een uitgestrekt gebied met duinpartijen, waar de rijders hun weg doorheen moesten vinden. Voor één van de deelnemers liep dit minder goed af. Hij moest per helikopter naar het ziekenhuis worden gebracht, waarna de organisatie de etappe tijdelijk stillegde bij de tankstop. Pas toen de helikopter weer beschikbaar was, kon de wedstrijd worden hervat. Het tweede deel van de special bood daarna opnieuw afwisseling, met snelle passages en technische duinsecties. Vroege start zorgt voor navigatiewerk Klaassen begon de etappe vanaf de vierde positie op de weg. Daardoor opende ze samen met Sanz vrijwel de hele proef. Voor de Nederlandse was dat een waardevolle training. “Het was een hele mooie etappe. We reden als vierde op de weg, dus we openden eigenlijk bijna de hele etappe. Dat was een hele goede training voor de navigatie.” Het terrein bood volgens Klaassen genoeg afwisseling. Ze wist onderweg bovendien een van de andere auto’s in te halen. “We hadden van alles: rotsen, snelle stukken en verschillende soorten terrein. We haalden een van de auto’s in en reden daarna eigenlijk de hele tijd voluit.” Navigatiefouten als leerproces richting Marokko De navigatie bleek tijdens de Baja Morocco al eerder een uitdaging. In de derde etappe verloor Klaassen tijd door een navigatieprobleem, iets waarvoor de organisatie vooraf had gewaarschuwd. Toch ziet ze dat vooral als onderdeel van de voorbereiding op de Rallye du Maroc. “We hadden op een bepaald moment een navigatieprobleem en verloren daar wat tijd. Het is goed om er meteen in te komen en jezelf scherp te krijgen.” Klaassen en Sanz reden dit seizoen pas de laatste drie etappes van de Baja Morocco, nadat hun auto niet op tijd klaar was voor de volledige rally. De ontbrekende dagen worden daarom volledig benut om de wagen te ontwikkelen. “We wilden eigenlijk de hele rally rijden, maar helaas was de auto niet klaar. We zijn veel aan het testen, aan het afstellen en proberen de auto steeds beter te krijgen.” Over haar favoriete terrein hoeft Klaassen niet lang na te denken. Open woestijngebieden met een ruwe, technische ondergrond spreken haar het meest aan. “Ik hou van de open woestijn, waar het echt ruig en technisch is. Hoe ruiger, hoe beter.” Vizier op de slotetappe en Marokko Achter Klaassen en Sanz eindigden Brian Baragwanath en Jayden Els als derde, op 4:46 van de koploper. Voor Klaassen blijft de laatste etappe van de Baja Morocco nog een kans. Na een verschil van 0,19 seconde in Stage 4 ziet ze ruimte om alsnog een etappezege te pakken. Toch staat de voorbereiding op de Rallye du Maroc voorop en ook in de slotetappe wordt verder gewerkt aan de auto. “Ik zou graag willen winnen. Vandaag zaten we ongeveer twintig seconden achter, dus het was heel close. We willen vooral de juiste set-up vinden voor de Rallye du Maroc.” FOTO: Nicolas Breche